Monuments on Facebook

MONUMENTS: KEITH JARRETT – “The Survivor’s Suite” (ECM - 1977)

Monday, 19 June 2017 20:44
Published in Monuments

Βιωματική Τελετουργία

Γράφει ο Χρήστος Κισατζεκιάν

Το θυμάμαι σα να’ ταν χθες. Με το που έβαλα στο pick-up την πρώτη πλευρά του νέου μου αποκτήματος σταμάτησαν οι δείκτες του ρολογιού. Εκεί που ήμουν, δε θυμάμαι που, εκεί έμεινα πάντως, παγωμένος, έως ότου τελειώσουν τα εικοσιεπτάμιση κατανυκτικά της λεπτά και με ξυπνήσει το περιοδικό, επαναλαμβανόμενο τοκ τοκ της βελόνας που χορεύει έντονα λίγο πριν την ετικέτα! Με μια τούμπα του βινυλίου, βρέθηκα για εικοσιδύο ακόμη σε μια άλλη χώρα, διαφορετική, πιο «εξωστρεφή» μα εξίσου μαγική. Και τι ήμουν; Έφηβος.

Μόλις είχα επιστρέψει από άλλη μια επίσκεψή μου στο παλαιό, θρυλικό “Music Corner” που δέσποζε στην κοιλιά της γης, σε ένα τεράστιο και ιαματικό υπόγειο, γωνία Ιπποκράτους και Πανεπιστημίου. Ήταν κι αυτό άλλο ένα μου πείραμα λοιπόν από αυτά που μου άρεσε πολύ να κάνω εις το όνομα της άκρως ανταποδοτικής εξερεύνησης του διαρκώς επεκτεινόμενου σύμπαντος της μουσικής, επιλέγοντας δίσκους από το εξώφυλλό τους μα και/ή το line up. Εδώ με κέρδισαν και τα δυο!

Και να που για άλλη μια φορά η «δικαίωση» ήταν έως και σαρωτική.

Σαν το ξύπνημα ενός ανήμερου θεριού που βρισκόταν σε νάρκη, τούτο το ανυπέρβλητο εγχείρημα ξεκινά με μια ισχνή μα υποβλητική «αναπνοή» που όλο και δυναμώνει σταδιακά, με την ηχογραφημένη μπασιστική λούπα (bass recorder) του αθεράπευτα περιπετειώδη Keith να σε υπνωτίζει μονομιάς. Διαλογισμός σκέτος. Και πρέπει να περάσουν έξη αιώνια λεπτά για να μπουν, επιτέλους, τα χάλκινα πνευστά διαταράσσοντας το αυστηρά Ανατολίτικο Λυκόφως των Θεών, δείχνοντας Δυτικά. Και θέλει άλλα τόσα ώστε να συμβεί, επιτέλους, η ανατροπή της συνειδητά μονότονης τονικότητας, σα Δευτέρα Παρουσία… Και θέλει λίγο λιγότερα ακόμη για να ακούσουμε τα δάκτυλα του μαέστρου να χτυπούν τα ασπρόμαυρα πλήκτρα. Και να που στο δέκατο τρίτο λεπτό, μια θάλασσα απλώνεται από δαύτα ανατρέποντας κάθε τι προηγούμενο…

 

Μα έτσι σε πάει τούτο εδώ το έργο. Έργο κινηματογραφικό. Χωρισμένο σε δυο πλευρές δίσκου που αντιστοιχούν σε δυο επικολυρικές σουίτες, σε θέλει δεμένο χειροπόδαρα, για σαρανταεννιά λεπτά. Η μια υπό το όνομα “Beginning” και η άλλη με το όνομα “Conclusion’. Απαρχή και Συμπέρασμα. Αυτό που αντιμετωπίζεις με δυο λόγια είναι διαρκείς ανατροπές που όμως παραμένουν καθηλωτικές, τόσο, που παραλύεις και απλά υποτάσσεσαι. Από την θεμελιώδη απλότητα της μιας, επίμονα επαναλαμβανόμενης νότας, έως και τα όρια της free jazz. Από την μοναχική παντοκρατορία του grand piano έως και την αλλοπρόσαλλα ελευθέρια έκφραση του καθενός από αυτή την dream team. Άλλωστε το Αμερικάνικο κουαρτέτο του Jarrett υπήρξε πιο πειραματικό και περιπετειώδες από το αντίστοιχο Ευρωπαϊκό, ή πιο σωστά, Σκανδιναβικό του, που προτιμούσε να συμπεριλαμβάνει πινελιές από την folk και την κλασική μουσική.

Εδώ λοιπόν βρίσκουμε τους επώνυμους Dewey Redman στο σαξόφωνο και στο rhythm section το εκρηκτικό δίδυμο των αείμνηστων Charlie Haden & Paul Motian να στέκουν στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού ατενίζοντας τους συναδέλφους τους Jan Garbarek, Palle Danielsson & Jon Christensen με σεβασμό.
Ηχογραφημένο τον Απρίλιο του 1976 στα Talent Studio του Oslo από τον Martin Wieland, διακατέχεται πλήρως από το ανήσυχο, ελευθέριο πνεύμα του αρχιτέκτονα της λατρεμένης, απέριττης & διαχρονικής ECM. Με άλλα λόγια η διακριτική μα καίρια πνοή του Manfred Eicher δεσπόζει κι εδώ, μέσω εκείνης της απόλυτης διαύγειας και του ανυπέρβλητου διαχωρισμού των οργάνων που επιτρέπει την γόνιμη συνύπαρξη γιγάντων σε μια αβίαστη ροή βιωματικών εμπειριών. Δε το λες αυτό απλή ακρόαση για να συνεννοηθείς αυτό εδώ, επ’ ουδενί λόγω, θα είσαι ΕΝΤΕΛΩΣ εκτός θέματος!...

 

  • Line up:

     

    Keith Jarrett (πιάνο, σοπράνο σαξόφωνο, λούπα μπάσου, celeste, κρουστά osi)

    Dewey Redman (τενόρο σαξόφωνο, κρουστά)

    Charlie Haden (κοντραμπάσο) 

    Paul Motian (τύμπανα, κρουστά)

     

  • Recommended releases:

    Η μουσική κληρονομιά του αστείρευτου μουσικοσυνθέτη δε χωρά, όχι εδώ, μα ΠΟΥΘΕΝΑ! Δεν μπορώ να φέρω στο μυαλό μου πιο πλούσιο κατάλογο από αυτόν που συνεχίζει έως και σήμερα να μας κληροδοτεί ο Αμερικανός, όχι μονάχα στα δυο ιδιώματα που έχει επιλέξει να διανθίσει εδώ και πενηνταπέντε χρόνια, jazz/fusion & κλασική μουσική, μα εν γένει. Βλέπεις έχει και άλλη μια «πρωτιά» τούτος ο ιδιοφυής πιανίστας: οι ζωντανές του ηχογραφήσεις αποτελούν καταγεγραμμένη μουσική παρακαταθήκη!... Με τεράστια προσπάθεια λοιπόν και αφήνοντας αμέτρητα σπουδαία έργα του εκτός, θα καταγράψω τα διάσημα κονσέρτα του στην Κολωνία, το Παρίσι, τη Βιέννη, τη Νορβηγία μα και τα στουντιακά “Belonging” & “Staircase”. 

     

Read 195 times

Leave a comment