Monuments on Facebook

ELP – Tarkus (Island Records 1971) Ο οπλισμένος αρμαντίλλος μετράει 45 χρόνια!

Tuesday, 21 June 2016 10:51
Published in Αρθρογραφία

Όταν σήμερα το πρωί έκανα την πράξη 2016-1971 δεν μπορούσα να διανοηθώ πως το αποτέλεσμα ήταν 45. Τόσα είναι τα χρόνια που περάσανε από τις 14 Ιουνίου του 1971, την ημέρα δηλαδή που κυκλοφόρησε το Tarkus των ELP. Εντελώς συμπτωματικά, σήμερα (σημ: το αφιέρωμα γράφτηκε 14 Ιουνίου 2016) είναι τρεις μήνες και τρεις μέρες από την μέρα που μας άφησε ο Keith Emerson, ο μαέστρος, ο εγκέφαλος των ELP.

Το Tarkus αποτελεί το δεύτερο άλμπουμ των ELP, ακολουθώντας το ομώνυμο ντεμπούτο τους «Emerson, Lake & Palmer» που είχε κυκλοφορήσει ένα χρόνο νωρίτερα. Το τρίο των Greg Lake στα φωνητικά και τα έγχορδα (μπάσο, κιθάρες), Carl Palmer στα ντραμς και γενικότερα κρουστά και φυσικά τον Keith Emerson, που απογείωνε οπουδήποτε πληκτροφόρο μουσικό όργανο, φαίνεται πως τον Γενάρη του 1971 που ξεκίνησε τις ηχογραφήσεις να είχε βάλει σκοπό να αλλάξει μια για πάντα την μουσική. Και όταν μιλάμε για αλλαγή, μιλάμε για καθολική αλλαγή. Στο τρόπο που παίζεται, συνθέτεται, ηχογραφείται, αλλά και ακούγεται. Το έργο λοιπόν που γεννήθηκε το καλοκαίρι του 1971 περιείχε δύο μέρη, (ένα σε κάθε πλευρά του βινυλίου). Το πρώτο μέρος είναι το ομώνυμο «Tarkus» που αν και συνεχές από την αρχή μέχρι το τέλος, χωρίζεται σε εφτά μικρότερα (Eruption, Stones of Years, Iconoclast, Mass, Manticore, Battlefield, Aquatarkus). Στην δεύτερη πλευρά έχουμε τα «Jeremy Bender», «Bitches Crystal», «The Only Way (Hymn)», «Infinite Space (Conclusion)» και «A Time and a Place».

Το να τοποθετήσει κάποιος το Tarkus στο progressive rock των 70’s είναι εύκολο και προφανές. Έχουμε τρεις κορυφαίους παίχτες, κάτι παραπάνω από βιρτουόζους στα όργανά τους και ο Lake είχε ήδη καταξιωθεί και ως ερμηνευτής από τους King Crimson. Ωστόσο, αυτό που έκανε τους ELP μοναδικούς, όχι μόνο για την δεκαετία του 70, είναι το πάντρεμα της λυρικότητας που είχε στις συνθέσεις του ο Lake με την μαεστρία και την δεξιοτεχνία που είχε στις δικές του ο Emerson. Τόσο πολύ μάλιστα που σε σημεία είναι δύσκολο να καταλάβεις που «αρχίζει» ο ένας και που «τελειώνει» ο άλλος. Όταν όλα αυτά πλαισιώνονται από τον άνθρωπο-χταπόδι πίσω από τα τύμπανα, το αποτέλεσμα μιλάει από μόνο του. Το άλμπουμ αποτελεί μια παλέτα από μουσικά στιλ, αρμονικά δεμένα, όχι μόνο από τραγούδι σε τραγούδι, αλλά και στο ίδιο κομμάτι (βλέπε Bitches Crystal, το ομώνυμο Tarkus δεν χρειάζεται να το αναφέρουμε καν). Η παραγωγή αξιοζήλευτη ακόμα και 45 χρόνια μετά. Αυτό που λένε για τα διαμάντια και τον χρόνο. Χωρίς να κουράζει, αλλά και χωρίς να γίνεται βαρετό ούτε για μία στιγμή, παραμένει αριστοτεχνικό τόσο σε παίξιμο όσο και σε σύνθεση, γεγονός που το έφερε στην πρώτη θέση στα Βρετανικά charts και στην ένατη στα Αμερικάνικα την χρονιά που κυκλοφόρησε.

Στο εξώφυλλο δεσπόζει ένας αρμαντίλλος που έχει μετατραπεί σε άρμα μάχης. Το σχέδιο είναι του William Neal και είναι αυτό που έδωσε την έμπνευση για το όνομα Tarkus όπως εξομολογείται ο Emerson. «Αντιπροσώπευε αυτό που κάναμε στο στούντιο. Την επόμενη μέρα, ενώ οδηγούσα για το Sussex, μου έρχονταν συνέχεια η εικόνα του αρμαντίλλο. Έπρεπε να έχει ένα όνομα[..] κάτι που προκλήθηκε από κάποια ακτινοβολία… “Tarkus”!!». Ένα εξώφυλλο που γεννήθηκε από την μουσική και μια μουσική που γεννήθηκε από το εξώφυλλο. Η τέχνη ως ένα!

Το Tarkus, λοιπόν, κατά την γνώμη μου, δεν κατατάσσεται στην prog rock επειδή αυτήν την ταμπέλα διάλεξαν οι ELP ούτε επειδή παίζουν γρήγορες και δύσκολες φράσεις. Οι ELP δημιουργούν, χωρίς να σκέφτονται ως επαγγελματίες που πρέπει να δώσουν κάτι στους παραγωγούς, χωρίς καν να σκέφτονται ως μουσικοί, αλλά ως καλλιτέχνες. Η παρακαταθήκη που άφησε αυτό το άλμπουμ είναι τόσο μεγάλη που έκανε πάνω από μία γενιά μουσικών να αλλάξει τον τρόπο που σκέφτεται, συνθέτει, παίζει, δημιουργεί, και πιθανότατα δεν θα σταματήσει ποτέ να εμπνέει Αυτό είναι και πρέπει να είναι progressive.

Υ.Γ. Είχα την τύχη να δω ζωντανά τους ELP στο επετειακό reunion που έκαναν το 2010 στο Λονδίνο, σε ένα φεστιβάλ που συμμετείχαν πολλά ιερά μουσικά τέρατα. Ξεπέρασαν τους πάντες χωρίς καν να προσπαθήσουν…

Line Up:
Keith Emerson (Hammond, εκκλησιαστικό όργανο, πιάνο, celesta, αναλογικό Mood modular synthesizer)
Greg Lake (φωνητικά, μπάσο, ηλεκτρική και ακουστική κιθάρα)
Carl Palmer (ντραμς, κρουστά)

 

Read 335 times

Leave a comment